Discover postsExplore captivating content and diverse perspectives on our Discover page. Uncover fresh ideas and engage in meaningful conversations
~~~ အမှတ်တရ ~~~{ ၆ }
ဂျူး
အကယ်၍များ “ဟုတ်တယ်ချစ် ၊ အဲဒီ ကောင်မလေးက မောင့်ရည်းစား” ဟုများ ၀န်ခံလိုက်လျှင် မခက်ပါလား။ ကျွန်မ ဘယ်လို မျှော်လင့်ချက်ဖြင့် ဆက်လက်ရပ်တည်ရပါမည်လဲ။
သည်လိုနှင့် တစ်နေ့ထက်တစ်နေ့ မောင့်ကို အရိပ်တကြည့်ကြည့် အကဲခတ်လာသမျှ တစ်စုံတစ်ရာ သင်္ကာမကင်းဖွယ်လည်း မတွေ့ခဲ့ရပါ။ မောင့်စာအုပ်များကို ကျွန်မ အမြဲ ဖွနေကျ။ တစ်ခါတစ်ရံ မောင့်လက်ချာ စာအုပ်က ကျွန်မထက် ပိုပြည့်စုံတတ်သည် မဟုတ်လား။ ယုတ်စွအဆုံး မောင့်မှာ စာရေးစက္ကူကတ် တစ်ခုတစ်လေပင် မရှိခဲ့ပါ။
စာအိတ်ဆို ဝေလာဝေး ။ မောင့်အင်္ကျီ အိတ်ကပ်များတွင် စက္ကူအပိုင်းအစ တွေ့လျှင် ကျွန်မ အမြဲ ရှာဖွေ ဖြန့်ကြည့်မိလောက်အောင် မနာလိုစိတ် ပြင်းပြခဲ့ကြောင်း မည်သူ့ကိုမဆို ၀န်ခံဖို့ ကျွန်မ မရှက်ပါ။ တစ်ခါတစ်ရံ မောင့်အိတ်ထဲတွင် ကျွန်မ၏ စျေး၀ယ်စာရင်း တွေ့သည်။ တစ်ခါတစ်ရံ ဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ အကြမ်းဖျင်းမှတ်စုများ တွေ့၏။ တစ်ခါတစ်ရံ ဘတ်စ်ကားလက်မှတ် ၊ တစ်ခါတစ်ရံ ရုပ်ရှင်လက်မှတ်။ ထိုမိန်းကလေးနှင့် ပတ်သက်သော သဲလွန်စ လက်ရာခြေရာ ဘာမျှမတွေ့ပါ။ သို့သော် ကျွန်မယုံကြည် စိတ်ချစွာ နေခဲ့သူတော့ မဟုတ်ပါ။ အမြဲသံသယဖြင့် မောင့်ကိုလည်း ဖွင့်မမေးဘဲ နံနက်ညတို့ ကျော်ဖြတ်ခဲ့ရ၏။
တစ်ခါတစ်ရံ ကျောင်းသင်ခန်းစာနှင့် ပတ်သက်၍ ကျွန်မတို့ နှစ်ယောက် အငြင်းပွားတတ်ကြသည်။ မောင်မှတ်သားထားသည့် အချက်အလက်များနှင့် ကျွန်မ သိမှတ်သည့် အချက်အလက်များ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သောအခါ တစ်ယောက်နှင့် တစ်ယောက် မည်သူမျှ အလျှော့မပေးဘဲ ငြင်းခုံတတ်ကြပြီး မောင်ကပင် စိတ်တိုသည် ။ တကယ်တမ်းတော့လည်း မောင့်မှတ်ဉာဏ်က အလွန်တစ်ရာ အံ့သြလောက်အောင် ကောင်းမွန်လှပါသည်။
မောင်မကျက်ရသေးသော စာနှင့် ကျွန်မ ကျက်ပြီးသောစာ ဆွေးနွေးကြစေကာမူ လက်ချာအတူတူ လိုက်ထားခဲ့လျှင်ဖြင့် မောင်ကပင် ပို၍ မှတ်မိတတ်သေး၏ ။ တစ်ခါတစ်လေ အလောင်းအစားပင် လုပ်ကြသည်။
“စိန်လိုက်လေ ၊ ကဲ .. ဘယ်သူ့ သွားမေးမလဲ”
“အို … တက်စ်(Text) ထဲ ကြည့်မှာပေါ့”
“လုပ်မနေနဲ့ မရွှေစာ ၊တက်စ်(Text)ထဲမပါဘူး ဆရာဦးစိုးမြင့်ကို သွားမေးမယ်”
မောင်သည် သူပြောသည့်အတိုင်း ဆရာဦးစိုးမြင့်ကို သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ၏ ကုသနည်းများ အကြောင်း ကျွန်မရှေ့တွင် မေးပါသည်။ နောက်ဆုံးတော့ မောင် နိုင်သွားတာပါပဲ။ မောင်က “ငါကွ” ဟူသော ပုံစံကို ကျွန်မ အမြင်ကတ်အောင် လုပ်ပြ၏။
“မယှဉ်နဲ့နော် ၊ မယှဉ်နဲ့ ၊ ကိုယ်တို့ဦးနှောက်က သိပ်ကောင်းတာ ၊ နင်ဘယ်တုန်းက ငါ့ကို နိုင်ဘူးလို့လဲ ပြောစမ်းပါဦး”
“ပညာတတ် မိန်းကလေးတွေများ သိပ်ကြောက်ဖို့ကောင်းတယ်။ ကိုယ့်ယောကျာ်းကို ပြန်ပြန်ပြီး ပခုံးချင်း ယှဉ်ချင်သေးတယ်။ တော်ပြီ တော်ပြီ ငါမိန်းမယူရင် ပညာသိပ်မတတ်တဲ့ မိန်းမပဲ ယူမှာ ၊ ဒါမှ ငါ့ကို ရိုသေမှာ”
မောင့်စကားထဲမှ ကိုယ့်ယောကျာ်းကိုဟူသည့် အသုံးအနှုန်းနှင့် ပတ်သက်ပြီး ကျွန်မကစောဒက တက်လိုသော်လည်း နောက်ဆက်တွဲစကားကြောင့် ကျွန်မ နင့်နင့်သီးသီး နာကျင်သွားခဲ့ရဖူးသည်။
ကျွန်မ၏ သံသယများ ပိုမိုခိုင်မာလာခဲ့ ပြန်လေသည်။ သို့သော် ၊ မောင့်ကို ဘာမှမမေးရဲပြန်ပါ။
မည်မျှ ကျွန်မအပေါ် ဤသံသယ ဖုံးလွှမ်းနေသနည်းဆိုလျှင် မောင် မြို့မှ ပြန်လာချိန်တိုင်း မောင် ကျွန်မကို တယုတယ တွယ်မှီပွေ့ဖက်လျှင် ကျွန်မ ၀မ်းနည်း အားငယ်တတ်၏။
“မောင် ကျွန်မဟာ ဘယ်သူလဲဟင်” ဟု မေးမိတော့မည့် နှုတ်ခမ်းကို ပြန်ပြန်ထိန်းချုပ်ထားလိုက်ရလေသည်။ မမေးပါဘူး ၊ မမေးပါဘူး ၊ တကယ်ဆို မောင် ပြောပြရမှာပေါ့။ အစအဆုံး မောင်ရှင်းပြရမှာပါ။ မင်းသမီး နှစ်လက်နှင့် နှစ်ပါးသွားထွက်သော မင်းသားသည် သူ့ဇာတ်သူ နိုင်အောင် လှပစွာကပြသွားခဲ့လေသည်။ သိပ်တော့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အထင်မကြီးလေနဲ့ မောင်။ မောင့်ကို ကျွန်မ ချစ်လွန်းလို့ မောင့်မျက်နှာ ညိုးမှာကို မကြည့်ရက်လွန်းလို့ ကျွန်မ မောင့်ကို အလျှော့ပေးခဲ့တာ။
“ကောင်မလေးက လှလားဟင် ၊ မဌေး၀င်း”
“အို .. လှတယ် ၊ လှတယ် ၊ သူ့လိုပဲ သွယ်သွယ်နွဲ့နွဲ့လေး”
ဖျတ်ခနဲ မျက်နှာညိုသွားမည်ဖြစ်သော ကျွန်မကို မဌေး၀င်းက အားနာသလို ဖြစ်သွားလေသည်။
“ဒါပေမယ့် ရုပ်လှတာ တစ်ခုတည်းနဲ့ ဘယ်သူက အိမ်ထောင်ဖက် ရွေးမှာလဲ နောက်ပြီး နင်နဲ့ သူနဲ့ ကြားမှာ သံယောဇဉ်ကြိုးက အထပ်တွေ အများကြီးပါဟယ်”
“မဟုတ်ဘူး ၊ မဟုတ်ဘူး ။ သူ့စိတ်ကို ငါသိတာပေါ့။ သူက အလှအပ သိပ်မက်မောတာ”
“နင်ကလဲ မိန်းမပဲဟာ ၊ သူဘာကြိုက်မှန်းသိရင် ကိုယ့်ဘက်ပါအောင် ယူပေါ့”
ကျွန်မ စိတ်ဆင်းရဲခြင်းများစွာဖြင့် ငေးငိုင်နေတတ်သည်ကိုပင် မောင်က မရိပ်မိတတ်ပြန်ပါ။ ကျွန်မ မျက်နှာမကောင်းလျှင်တော့ သူ ရယ်မောစရာ စကားများ ဆိုမည်။ ကျွန်မ ပြုံးရယ်လာလျှင် ပါးကို လိမ်ဆွဲပြီး စာကျက်ခိုင်းမည်။
“ကဲ … မောင်က စီအေလန်းဂ် (CA Lung) အကြောင်းပြောမယ် ။ ချစ်က စီအေဆားဗစ်စ်(CA Cervix) ပြောပြ”
ကျွန်မ ငြိမ်သက်စွာ မောင့်ကို ငေးမောနေခဲ့သည်။
“ချစ်”
ကျွန်မ မောင့်ရင်ခွင်မှာ မျက်နှာအပ် ကွယ်ပစ်လိုက်သောအခါ မောင် အလန့်တကြား ပွေ့ဖက်ထား၏ ။ ကျွန်မ မျက်နှာကို မရမက ငုံ့ကြည့်ရင်း တတွတ်တွတ် မေးပြန်သည်။
“မောင့်ကို မပြောချင်ဘူးလား ဟင် ၊ ချစ် ဘာဖြစ်နေတာလဲ ။ မောင်က ယုံကြည်ရတဲ့လူ မဟုတ်လို့ မတိုင်ပင်ချင်ဘူးလား ။ နင်ဘာတွေ စိတ်ပူနေတာလဲ”
“စိတ်ပူတာတော့ အမှန်ပဲ ဘယ်လိုမှ နေလို့ မပျော်ဘူး”
#ဆက်ရန်ရှိ
ဒီကနေ့.....
ကျွန်တော့်မိန်းမကို..မေးလိုက်တယ်
"ကိုယ်တို့ရဲ့ နှစ်ပတ်လည်နေ့အတွက်
ဘယ်နေရာကို အလည်အပတ်သွားရင်
ကောင်းမလဲ... ?"
ကျွန်တော့် မိန်းမရဲ့ မျက်နှာဟာ
ဝင်းလက်လို့ ဝမ်းသာပီတိဖြစ်သွားပြီး
ခုလို ပြန်ပြောတယ်..
"ကျွန်မ.. မရောက်ဖြစ်တာကြာတဲ့
နေရာတခု ကို သွားချင်တယ်... "
ကျွန်တော် သူမ ကို...
...
...
...
မီးဖိုချောင်ထဲ ခေါ်သွားလိုက်တယ်
အဲဒီမှာတင် ...
ကျွန်တော်တို့ နှစ်ယောက်
အကြီးအကျယ်... ရန်ဖြစ်ကြတာပါပဲ
မေါင်ခြိမ့်
နယူတန်ရဲ့ ပန်းသီးပင်
===============
ဒီသစ်ပင်ကတော့ ကမ္ဘာပေါ်မှာ
အကျော်ကြားဆုံး သစ်ပင်ရယ်လို့ဆိုနိုင်ပါတယ် ။
အိုင်းဆက်နယူတန်ရဲ့ဇာတိဖြစ်သော
အင်္ဂလန်နိုင်ငံ အရှေ့အလယ်ပိုင်း Lincolnshire ခရိုင် Grantham မြို့ Woolsthorpe Manor အမည်ရှိတဲ့ ဥယျာဉ်(ယခင်လယ်သမားတယောက်ရဲ့အိမ်ခြံဝန်းဖြစ်ခဲ့တဲ့)ထဲကပန်းသီးပင်ဘဲဖြစ်ပါတယ်
သက်တမ်း နှစ် (၄၀၀)လောက်ရှိပြီဖြစ်တဲ့ အဲဒီပန်းသီးပင်ရဲ့ ထူးခြားချက်က ...
သစ်ရွက်တွေ လေထဲမှာ ယိမ်းနွဲ့ကခုန်နေပြီးပန်းသီးတွေ ခုန်ပေါက်ဆော့ကစားနေလို့မဟုတ်သလို
အလွန်ရှားပါးလှတဲ့ "Kent ပန်း" မျိုးစိတ်ကြောင့်လည်း မဟုတ်ပါဘူး။
သိပ္ပံဒဏ္ဍာရီမှာ အလွန်ထူးခြားမှုနဲ့အတူ
နေရာယူထားရတဲ့ အကြောင်းကတော့ ...
၁၆၆၆ ခုနှစ် နွေနှောင်းရာသီရဲ့ တနေ့ ...
အဲဒီပန်းသီးပင်အောက်မှာထိုင်နေတဲ့
အိုင်းဆက်နယူတန်ရဲ့ရှေ့ ကို ပန်းသီးတလုံး ပြုတ်ကျလာပါတယ် ။
အဲဒီအခါ 'ပန်းသီးတွေ ဘာကြောင့် မြေပြင်ပေါ် အမြဲတန်းကျနေရတာလဲ' ဆိုတဲ့မေးခွန်း
အိုင်းဆက် နယူတန်ဆီက ထွက်ပေါ်လာပါတယ် ။
ပန်းသီးတွေပြုတ်ကျလာရတဲ့အကြောင်းရင်းက
ကမ္ဘာ့မြေကြီးရဲ့ဆွဲငင်အားကြောင့်ပါတဲ့..
ဟုတ်ပါတယ်..ဒါကြောင့်ဒီပန်းသီးပင်ကို
ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဆွဲငင်အား သီအိုရီဖြစ်ပေါ်ရေး
အတွက် ကူညီပေးခဲ့သော ...
ကမ္ဘာ့ဆွဲငင်အားရဲ့ သဘောသဘာဝ ကို မေးခွန်းထုတ်ဖို့ လှုံ့ဆော်ပေးခဲ့သော ...
ပန်းသီးပင်ရယ်လို့ အမြတ်တနိုး တင်စား တန်ဖိုးထားကြတာ ဖြစ်ပါတယ် ။
၁၇၂၆ ခုနှစ်မှာ နယူတန်သေဆုံးခဲ့ပြီးနောက် John Conduitt စုဆောင်းမိသော နယူတန်ရဲ့ဘဝမှတ်တမ်းအရ
“သစ်ပင်တစ်ပင်မှ ပန်းသီးတစ်လုံးပြုတ်ကျသည်ကို သတိပြုမိကာ သူ့ရဲ့ ဆွဲငင်အားစနစ်အကြောင်း ဦးစွာစဉ်းစားမိသည်” ဟု ရေးသားထားချက်အား စာမျက်နှာ ၁၆၀ အောက်ခြေမှတ်စုမှာ တွေ့ရပါတယ် ။
အဲဒီပန်းသီးပင်ကို အမှတ်တရအဖြစ် ထိမ်းသိမ်းနေလျှက်က ၁၈၂၀ ခုနှစ်မှာ မုန်တိုင်းတခုကြောင့် လဲကျခဲ့ပါတယ် ။
သို့ပါသော်လည်းကံကောင်းထောက်မစွာဖြင့်
ပြန်လည်အမြစ်တွယ်ရှင်သန်ခွင့်ရရှိခဲ့ပါတယ် ။
ယနေ့ထိတွေ့မြင်နေရတဲ့ပန်းသီးပင်ကတော့တတိယမြောက် ပြန်လည်အသက်ရှင်ခြင်းနဲ့အတူ
စတင်လာတဲ့ "နယူတန်ရဲ့ ပန်းသီးပင်" ကို ကျမတို့ တွေ့မြင်နေရတာ ဘဲဖြစ်ပါတယ် ။
ယနေ့ချိန်ထိခရီးသွားလေ့လာသူတွေကလည်း
ကမ္ဘာ့ဆွဲငင်အားကိုစတင်သိရှိခွင့်ပေးခဲ့တဲ့
"နယူတန်ရဲ့ပန်းသီးပင်"ဆီလာရောက်နေကြဆဲဲဲဖြစ်ပါတယ် ။
credit_မီမီမောင်
နယူတန်ရဲ့ ပန်းသီးပင်
===============
ဒီသစ်ပင်ကတော့ ကမ္ဘာပေါ်မှာ
အကျော်ကြားဆုံး သစ်ပင်ရယ်လို့ဆိုနိုင်ပါတယ် ။
အိုင်းဆက်နယူတန်ရဲ့ဇာတိဖြစ်သော
အင်္ဂလန်နိုင်ငံ အရှေ့အလယ်ပိုင်း Lincolnshire ခရိုင် Grantham မြို့ Woolsthorpe Manor အမည်ရှိတဲ့ ဥယျာဉ်(ယခင်လယ်သမားတယောက်ရဲ့အိမ်ခြံဝန်းဖြစ်ခဲ့တဲ့)ထဲကပန်းသီးပင်ဘဲဖြစ်ပါတယ်
သက်တမ်း နှစ် (၄၀၀)လောက်ရှိပြီဖြစ်တဲ့ အဲဒီပန်းသီးပင်ရဲ့ ထူးခြားချက်က ...
သစ်ရွက်တွေ လေထဲမှာ ယိမ်းနွဲ့ကခုန်နေပြီးပန်းသီးတွေ ခုန်ပေါက်ဆော့ကစားနေလို့မဟုတ်သလို
အလွန်ရှားပါးလှတဲ့ "Kent ပန်း" မျိုးစိတ်ကြောင့်လည်း မဟုတ်ပါဘူး။
သိပ္ပံဒဏ္ဍာရီမှာ အလွန်ထူးခြားမှုနဲ့အတူ
နေရာယူထားရတဲ့ အကြောင်းကတော့ ...
၁၆၆၆ ခုနှစ် နွေနှောင်းရာသီရဲ့ တနေ့ ...
အဲဒီပန်းသီးပင်အောက်မှာထိုင်နေတဲ့
အိုင်းဆက်နယူတန်ရဲ့ရှေ့ ကို ပန်းသီးတလုံး ပြုတ်ကျလာပါတယ် ။
အဲဒီအခါ 'ပန်းသီးတွေ ဘာကြောင့် မြေပြင်ပေါ် အမြဲတန်းကျနေရတာလဲ' ဆိုတဲ့မေးခွန်း
အိုင်းဆက် နယူတန်ဆီက ထွက်ပေါ်လာပါတယ် ။
ပန်းသီးတွေပြုတ်ကျလာရတဲ့အကြောင်းရင်းက
ကမ္ဘာ့မြေကြီးရဲ့ဆွဲငင်အားကြောင့်ပါတဲ့..
ဟုတ်ပါတယ်..ဒါကြောင့်ဒီပန်းသီးပင်ကို
ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဆွဲငင်အား သီအိုရီဖြစ်ပေါ်ရေး
အတွက် ကူညီပေးခဲ့သော ...
ကမ္ဘာ့ဆွဲငင်အားရဲ့ သဘောသဘာဝ ကို မေးခွန်းထုတ်ဖို့ လှုံ့ဆော်ပေးခဲ့သော ...
ပန်းသီးပင်ရယ်လို့ အမြတ်တနိုး တင်စား တန်ဖိုးထားကြတာ ဖြစ်ပါတယ် ။
၁၇၂၆ ခုနှစ်မှာ နယူတန်သေဆုံးခဲ့ပြီးနောက် John Conduitt စုဆောင်းမိသော နယူတန်ရဲ့ဘဝမှတ်တမ်းအရ
“သစ်ပင်တစ်ပင်မှ ပန်းသီးတစ်လုံးပြုတ်ကျသည်ကို သတိပြုမိကာ သူ့ရဲ့ ဆွဲငင်အားစနစ်အကြောင်း ဦးစွာစဉ်းစားမိသည်” ဟု ရေးသားထားချက်အား စာမျက်နှာ ၁၆၀ အောက်ခြေမှတ်စုမှာ တွေ့ရပါတယ် ။
အဲဒီပန်းသီးပင်ကို အမှတ်တရအဖြစ် ထိမ်းသိမ်းနေလျှက်က ၁၈၂၀ ခုနှစ်မှာ မုန်တိုင်းတခုကြောင့် လဲကျခဲ့ပါတယ် ။
သို့ပါသော်လည်းကံကောင်းထောက်မစွာဖြင့်
ပြန်လည်အမြစ်တွယ်ရှင်သန်ခွင့်ရရှိခဲ့ပါတယ် ။
ယနေ့ထိတွေ့မြင်နေရတဲ့ပန်းသီးပင်ကတော့တတိယမြောက် ပြန်လည်အသက်ရှင်ခြင်းနဲ့အတူ
စတင်လာတဲ့ "နယူတန်ရဲ့ ပန်းသီးပင်" ကို ကျမတို့ တွေ့မြင်နေရတာ ဘဲဖြစ်ပါတယ် ။
ယနေ့ချိန်ထိခရီးသွားလေ့လာသူတွေကလည်း
ကမ္ဘာ့ဆွဲငင်အားကိုစတင်သိရှိခွင့်ပေးခဲ့တဲ့
"နယူတန်ရဲ့ပန်းသီးပင်"ဆီလာရောက်နေကြဆဲဲဲဖြစ်ပါတယ် ။
credit_မီမီမောင်
နယူတန်ရဲ့ ပန်းသီးပင်
===============
ဒီသစ်ပင်ကတော့ ကမ္ဘာပေါ်မှာ
အကျော်ကြားဆုံး သစ်ပင်ရယ်လို့ဆိုနိုင်ပါတယ် ။
အိုင်းဆက်နယူတန်ရဲ့ဇာတိဖြစ်သော
အင်္ဂလန်နိုင်ငံ အရှေ့အလယ်ပိုင်း Lincolnshire ခရိုင် Grantham မြို့ Woolsthorpe Manor အမည်ရှိတဲ့ ဥယျာဉ်(ယခင်လယ်သမားတယောက်ရဲ့အိမ်ခြံဝန်းဖြစ်ခဲ့တဲ့)ထဲကပန်းသီးပင်ဘဲဖြစ်ပါတယ်
သက်တမ်း နှစ် (၄၀၀)လောက်ရှိပြီဖြစ်တဲ့ အဲဒီပန်းသီးပင်ရဲ့ ထူးခြားချက်က ...
သစ်ရွက်တွေ လေထဲမှာ ယိမ်းနွဲ့ကခုန်နေပြီးပန်းသီးတွေ ခုန်ပေါက်ဆော့ကစားနေလို့မဟုတ်သလို
အလွန်ရှားပါးလှတဲ့ "Kent ပန်း" မျိုးစိတ်ကြောင့်လည်း မဟုတ်ပါဘူး။
သိပ္ပံဒဏ္ဍာရီမှာ အလွန်ထူးခြားမှုနဲ့အတူ
နေရာယူထားရတဲ့ အကြောင်းကတော့ ...
၁၆၆၆ ခုနှစ် နွေနှောင်းရာသီရဲ့ တနေ့ ...
အဲဒီပန်းသီးပင်အောက်မှာထိုင်နေတဲ့
အိုင်းဆက်နယူတန်ရဲ့ရှေ့ ကို ပန်းသီးတလုံး ပြုတ်ကျလာပါတယ် ။
အဲဒီအခါ 'ပန်းသီးတွေ ဘာကြောင့် မြေပြင်ပေါ် အမြဲတန်းကျနေရတာလဲ' ဆိုတဲ့မေးခွန်း
အိုင်းဆက် နယူတန်ဆီက ထွက်ပေါ်လာပါတယ် ။
ပန်းသီးတွေပြုတ်ကျလာရတဲ့အကြောင်းရင်းက
ကမ္ဘာ့မြေကြီးရဲ့ဆွဲငင်အားကြောင့်ပါတဲ့..
ဟုတ်ပါတယ်..ဒါကြောင့်ဒီပန်းသီးပင်ကို
ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဆွဲငင်အား သီအိုရီဖြစ်ပေါ်ရေး
အတွက် ကူညီပေးခဲ့သော ...
ကမ္ဘာ့ဆွဲငင်အားရဲ့ သဘောသဘာဝ ကို မေးခွန်းထုတ်ဖို့ လှုံ့ဆော်ပေးခဲ့သော ...
ပန်းသီးပင်ရယ်လို့ အမြတ်တနိုး တင်စား တန်ဖိုးထားကြတာ ဖြစ်ပါတယ် ။
၁၇၂၆ ခုနှစ်မှာ နယူတန်သေဆုံးခဲ့ပြီးနောက် John Conduitt စုဆောင်းမိသော နယူတန်ရဲ့ဘဝမှတ်တမ်းအရ
“သစ်ပင်တစ်ပင်မှ ပန်းသီးတစ်လုံးပြုတ်ကျသည်ကို သတိပြုမိကာ သူ့ရဲ့ ဆွဲငင်အားစနစ်အကြောင်း ဦးစွာစဉ်းစားမိသည်” ဟု ရေးသားထားချက်အား စာမျက်နှာ ၁၆၀ အောက်ခြေမှတ်စုမှာ တွေ့ရပါတယ် ။
အဲဒီပန်းသီးပင်ကို အမှတ်တရအဖြစ် ထိမ်းသိမ်းနေလျှက်က ၁၈၂၀ ခုနှစ်မှာ မုန်တိုင်းတခုကြောင့် လဲကျခဲ့ပါတယ် ။
သို့ပါသော်လည်းကံကောင်းထောက်မစွာဖြင့်
ပြန်လည်အမြစ်တွယ်ရှင်သန်ခွင့်ရရှိခဲ့ပါတယ် ။
ယနေ့ထိတွေ့မြင်နေရတဲ့ပန်းသီးပင်ကတော့တတိယမြောက် ပြန်လည်အသက်ရှင်ခြင်းနဲ့အတူ
စတင်လာတဲ့ "နယူတန်ရဲ့ ပန်းသီးပင်" ကို ကျမတို့ တွေ့မြင်နေရတာ ဘဲဖြစ်ပါတယ် ။
ယနေ့ချိန်ထိခရီးသွားလေ့လာသူတွေကလည်း
ကမ္ဘာ့ဆွဲငင်အားကိုစတင်သိရှိခွင့်ပေးခဲ့တဲ့
"နယူတန်ရဲ့ပန်းသီးပင်"ဆီလာရောက်နေကြဆဲဲဲဖြစ်ပါတယ် ။
credit_မီမီမောင်
နယူတန်ရဲ့ ပန်းသီးပင်
===============
ဒီသစ်ပင်ကတော့ ကမ္ဘာပေါ်မှာ
အကျော်ကြားဆုံး သစ်ပင်ရယ်လို့ဆိုနိုင်ပါတယ် ။
အိုင်းဆက်နယူတန်ရဲ့ဇာတိဖြစ်သော
အင်္ဂလန်နိုင်ငံ အရှေ့အလယ်ပိုင်း Lincolnshire ခရိုင် Grantham မြို့ Woolsthorpe Manor အမည်ရှိတဲ့ ဥယျာဉ်(ယခင်လယ်သမားတယောက်ရဲ့အိမ်ခြံဝန်းဖြစ်ခဲ့တဲ့)ထဲကပန်းသီးပင်ဘဲဖြစ်ပါတယ်
သက်တမ်း နှစ် (၄၀၀)လောက်ရှိပြီဖြစ်တဲ့ အဲဒီပန်းသီးပင်ရဲ့ ထူးခြားချက်က ...
သစ်ရွက်တွေ လေထဲမှာ ယိမ်းနွဲ့ကခုန်နေပြီးပန်းသီးတွေ ခုန်ပေါက်ဆော့ကစားနေလို့မဟုတ်သလို
အလွန်ရှားပါးလှတဲ့ "Kent ပန်း" မျိုးစိတ်ကြောင့်လည်း မဟုတ်ပါဘူး။
သိပ္ပံဒဏ္ဍာရီမှာ အလွန်ထူးခြားမှုနဲ့အတူ
နေရာယူထားရတဲ့ အကြောင်းကတော့ ...
၁၆၆၆ ခုနှစ် နွေနှောင်းရာသီရဲ့ တနေ့ ...
အဲဒီပန်းသီးပင်အောက်မှာထိုင်နေတဲ့
အိုင်းဆက်နယူတန်ရဲ့ရှေ့ ကို ပန်းသီးတလုံး ပြုတ်ကျလာပါတယ် ။
အဲဒီအခါ 'ပန်းသီးတွေ ဘာကြောင့် မြေပြင်ပေါ် အမြဲတန်းကျနေရတာလဲ' ဆိုတဲ့မေးခွန်း
အိုင်းဆက် နယူတန်ဆီက ထွက်ပေါ်လာပါတယ် ။
ပန်းသီးတွေပြုတ်ကျလာရတဲ့အကြောင်းရင်းက
ကမ္ဘာ့မြေကြီးရဲ့ဆွဲငင်အားကြောင့်ပါတဲ့..
ဟုတ်ပါတယ်..ဒါကြောင့်ဒီပန်းသီးပင်ကို
ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဆွဲငင်အား သီအိုရီဖြစ်ပေါ်ရေး
အတွက် ကူညီပေးခဲ့သော ...
ကမ္ဘာ့ဆွဲငင်အားရဲ့ သဘောသဘာဝ ကို မေးခွန်းထုတ်ဖို့ လှုံ့ဆော်ပေးခဲ့သော ...
ပန်းသီးပင်ရယ်လို့ အမြတ်တနိုး တင်စား တန်ဖိုးထားကြတာ ဖြစ်ပါတယ် ။
၁၇၂၆ ခုနှစ်မှာ နယူတန်သေဆုံးခဲ့ပြီးနောက် John Conduitt စုဆောင်းမိသော နယူတန်ရဲ့ဘဝမှတ်တမ်းအရ
“သစ်ပင်တစ်ပင်မှ ပန်းသီးတစ်လုံးပြုတ်ကျသည်ကို သတိပြုမိကာ သူ့ရဲ့ ဆွဲငင်အားစနစ်အကြောင်း ဦးစွာစဉ်းစားမိသည်” ဟု ရေးသားထားချက်အား စာမျက်နှာ ၁၆၀ အောက်ခြေမှတ်စုမှာ တွေ့ရပါတယ် ။
အဲဒီပန်းသီးပင်ကို အမှတ်တရအဖြစ် ထိမ်းသိမ်းနေလျှက်က ၁၈၂၀ ခုနှစ်မှာ မုန်တိုင်းတခုကြောင့် လဲကျခဲ့ပါတယ် ။
သို့ပါသော်လည်းကံကောင်းထောက်မစွာဖြင့်
ပြန်လည်အမြစ်တွယ်ရှင်သန်ခွင့်ရရှိခဲ့ပါတယ် ။
ယနေ့ထိတွေ့မြင်နေရတဲ့ပန်းသီးပင်ကတော့တတိယမြောက် ပြန်လည်အသက်ရှင်ခြင်းနဲ့အတူ
စတင်လာတဲ့ "နယူတန်ရဲ့ ပန်းသီးပင်" ကို ကျမတို့ တွေ့မြင်နေရတာ ဘဲဖြစ်ပါတယ် ။
ယနေ့ချိန်ထိခရီးသွားလေ့လာသူတွေကလည်း
ကမ္ဘာ့ဆွဲငင်အားကိုစတင်သိရှိခွင့်ပေးခဲ့တဲ့
"နယူတန်ရဲ့ပန်းသီးပင်"ဆီလာရောက်နေကြဆဲဲဲဖြစ်ပါတယ် ။
credit_မီမီမောင်



၂၀၃၄ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲကို ဆော်ဒီအိမ်ရှင်လုပ်မယ်လို့ ဖီဖာအတည်ပြု
ဒီဇင်ဘာ ၁၂
ကမ္ဘာ့ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်(ဖီဖာ)က ၂၀၃၄ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲကို ဆော်ဒီနိုင်ငံက အိမ်ရှင်အဖြစ် ကျင်းပမယ်လို့ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့က ပြုလုပ်ခဲ့တဲ့ ကွန်ဂရက်မှာ အတည်ပြုခဲ့ပါတယ်။
၂၀၃၀ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲကိုတော့ မော်ရိုကို၊ ပေါ်တူဂီနဲ့ စပိန်နိုင်ငံတို့က ပူးတွဲအိမ်ရှင်အဖြစ် ကျင်းပမှာဖြစ်ပြီး တောင်အမေရိကနိုင်ငံတွေဖြစ်တဲ့ အာဂျင်တီးနား၊ ဥရုဂွေးနဲ့ ပါရာဂွေးနိုင်ငံတို့မှာ တစ်ပွဲစီကျင်းပသွားမှာပါ။
ဒီဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဖီဖာဥက္ကဋ္ဌ အင်ဖန်တီနိုက ကွန်ဂရက်အပြီးမှာ ကြေညာခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲကို ၁၉၃၀ က စတင်ခဲ့တာကြောင့် ၂၀၃၀ မှာ ဒီပြိုင်ပွဲရဲ့ သက်တမ်းဟာ နှစ် ၁၀၀ ပြည့်ခဲ့ပြီ ဖြစ်တာပါ။
အဲဒါကြောင့် နှစ် ၁၀၀ ပြည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲကြီး စတင်ခဲ့တဲ့ တောင်အမေရိကနိုင်ငံမှာ ၃ ပွဲ ကျင်းပသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဆော်ဒီနိုင်ငံဟာ ၂၀၃၄ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲကို အိမ်ရှင်အဖြစ် လျှောက်ထားတဲ့ တစ်နိုင်ငံတည်းသော နိုင်ငံဖြစ်လို့ အိမ်ရှင်ပြုလုပ်ခွင့် ရရှိသွားခဲ့တာပါ။
ဆော်ဒီအိုလံပစ်နဲ့ မသန်စွမ်း အားကစားကော်မတီ အကြီးအကဲကတော့ ဒါက ဆော်ဒီနိုင်ငံရဲ့ သမိုင်းဝင် အခို-က်အတန့်ဖြစ်ပြီး ဒီနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ လူသားအားလုံးအတွက် အိပ်မက်တစ်ခု ဖြစ်လာပြီလို့ ပြောခဲ့ပါတယ်။
အယ်လ်နာဆာ အသင်းခေါင်းဆောင် ရော်နယ်ဒိုက အခြေခံ အဆောက်အဦတွေ၊ အားကစားကွင်းတွေ၊ ပရိသတ် တွေအတွက် အခြေအနေနဲ့ အရာအားလုံးကြောင့် ၂၀၃၄ ဟာ အကောင်းဆုံး ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲ ဖြစ်လာမယ်လို့ ယုံကြည်ကြောင်း ပြောထားတာပါ။
ဖီဖာက ဆော်ဒီနိုင်ငံကို ၂၀၃၄ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲ အိမ်ရှင်အဖြစ် ကြေညာပြီးနောက်မှာ လူ့အခွင့်အရေး အဖွဲ့အစည်းတွေ အပါအဝင် အဖွဲ့အစည်းပေါင်း ၂၁ ဖွဲ့က ဒါကို ရှုတ်ချတဲ့ ပူးတွဲကြေညာချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။
ဆော်ဒီနိုင်ငံဟာ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲကို ပထမဆုံးအကြိမ် ကျင်းပခွင့်ရမှာဖြစ်လို့ ပြိုင်ပွဲအတွက် အသုံးပြုမယ့် အားကစားကွင်း ၈ ကွင်းကို တည်ဆောက်သွားဖို့ရှိနေတာပါ။
၂၀၃၀ နဲ့ ၂၀၃၄ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲတွေကို အိမ်ရှင်အဖြစ် ကျင်းပမယ့်နိုင်ငံတွေဟာ ပြိုင်ပွဲကို အလိုအလျောက် ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်ခွင့်ရရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: ESPN
ပုံ - ဖီဖာက ဆော်ဒီအိမ်ရှင်အဖြစ် ကျင်းပမယ့်အကြောင်း ကြေညာနေစဉ်
#centralnewsnaypyitaw